قاضى احمد تتوى / آصف خان قزوينى
147
تاريخ الفي ( فارسى )
و روايتى آنكه ايشان هردو به عبد الرحمن بن عوف اشاره كردند تا نماز بگزارد . او گفت : اين امر به شما و به من تعلّق دارد و ديگرى از براى اين كار از جانب او تعيين نشده . و روايتى آنكه دست گرفته براى نماز گزاردن پيش آمدند . در اين حال شخصى ايشان را تنبيه كرد كه : به موجب وصيّت ، صهيب رومى به اين امر تعيين شده . پس با وى خطاب كردند كه : اى ابو يحيى ، پيش رو و امضاى وصيّت بنماى و به موجب فرموده ، صهيب پيش رفته بر وى نماز گزارد به چهار تكبير ، يعنى زياده و كم نبود . مروى است كه عبد اللّه بن عبد سلام « 1 » - كه از كبار صحابه بود - بعد از آنكه نماز گزارده بود برسيد ، گفت : به خدا سوگند كه اگر در نماز گزاردن بر من سبقت نموديد در مدح و ثناى من بر وى سابق نشويد . پس نزد جنازهء وى بايستاد و گفت : نيك برادرى بودى اهل اسلام را اى عمر . جواد بودى به حق . به جنگ بودى به باطل . به وقتى كه غضب بايستى كرد غضب مىدادى و در هنگام رضا ابواب مرحمت بر وجوه مردم مىگشادى . و به ثبوت پيوسته از ابن عباس كه گفت : چون وى را بر تخت خوابانيدند كه غسل دهند ، چون بر وى نماز گزاردند پيرامون جنازهء وى گرد آمدند كه وى را بردارند ، علىّ مرتضى فرمود : باران رحمت بىحساب از سحاب مهيمن « 2 » وهّاب بر تو اى عمر ريزان باد . نگذاشتى كس را بعد از خود كه احبّ از تو باشد نزد من . و اللّه كه گمان مىبرم كه تو را اين دولت روزى خواهد شد كه در جنب صاحبين خود يعنى رسول ، صلّى اللّه عليه و آله ، و ابو بكر صدّيق ، رضىّ اللّه عنه ، مدفون گردى . آوردهاند كه چون جنازهاش به در حجرهء عايشهء صدّيقه ، رضى اللّه عنها ، رسانيدند و به موجب وصيّت عمل نموده تجديد اذن كردند ، صدّيقه ، رضى اللّه عنها ، انجاز وعدهء خويش فرموده گفت : ادْخُلُوها بِسَلامٍ آمِنِينَ « 3 » . چون جنازهء وى را بر سر قبر رسانيدند پسر وى عبد اللّه ، سعد بن زيد بن عمر بن صيقل ، صهيب بن سنان رومى و به روايتى عثمان ، علىّ مرتضى ، عبد الرحمن بن عوف و سعد در قبر وى درآمدند و او را پهلوى ابو بكر مدفون ساختند . و در صورت قبور مكرّمهء ثلثه اختلاف است . اكثر برآنند كه صدّيق ، رضىّ اللّه عنه ، در عقب قبر پيغمبر است و قبر عمر در عقب ابو بكر بر اين هيأت واقع شده : پيغمبر ، ابو بكر ، عمر ،
--> ( 1 ) . عبد اللّه بن سلام : اسمش حصين بود و پيغمبر او را عبد اللّه ناميد . در شأن وى آيهء « . . . شَهِدَ شاهِدٌ مِنْ بَنِي إِسْرائِيلَ » ( احقاف ، 10 ) و آيهء « . . . مَنْ عِنْدَهُ عِلْمُ الْكِتابِ » ( رعد ، 43 ) نازل شده است . در سال چهل و سه وفات يافت ؛ - الأعلام . ( 2 ) . مهيمن : ايمن كننده از خوف ؛ - معين . ( 3 ) . به سلامت و ايمنى داخل شويد ؛ ( حجر ، 45 ) . ترجمهء آيات افزودهء ويراستار ، برگرفته از قرآن مترجم عبد المحمد آيتى است . - و .